Redactieprofs | De lol van lezen
18290
post-template-default,single,single-post,postid-18290,single-format-standard,ajax_fade,page_not_loaded,,qode-title-hidden,qode-child-theme-ver-1.0.0,qode-theme-ver-11.2,qode-theme-bridge,wpb-js-composer js-comp-ver-6.4.1,vc_responsive

De lol van lezen

De leesvaardigheid van jongeren gaat hard achteruit, berichtte Trouw van 4 december. De helft van de jongeren vindt lezen pure tijdsverspilling en leest alleen als het moet. Bijvoorbeeld omdat ze de informatie dringend nodig hebben. Slechts één op de vijf 15-jarigen noemt lezen als hobby. De Stichting Lezen en Schrijven maakt zich grote zorgen. Laaggeletterdheid ligt op de loer. Daardoor kunnen veel mensen zich straks niet goed redden in de samenleving.

Ik snap wel dat kinderen weinig lezen. Als je leest, kun je niet iets anders doen. Terwijl er zoveel andere leuke dingen zijn. Friends kijken op Netflix, online gamen met je vrienden, chatten met je vriendinnen, trending video’s kijken op YouTube, zelf een filmpje maken voor Instagram. Zoveel te doen. Dan ga je toch niet met je neus in de boeken zitten?

Paulus de boskabouter

Ik ben opgegroeid in de jaren 60 en 70. Geen computers, geen internet. Nauwelijks televisie. Er waren vanaf 1964 twee netten, Nederland 1 en Nederland 2. Die zonden uit vanaf kwart voor 7 ’s avonds. Woensdagmiddag was er vanaf 5 uur kindertelevisie, zaterdag begon het om 4 uur. De kinderen Leijen zaten vaak al een half uur eerder naar het testbeeld te kijken, in afwachting van Paulus de Boskabouter of Oebele.

Verveling doorbreken

Boeken waren een uitstekend hulpmiddel om de verveling te doorbreken en het wachten op de televisie draaglijk te maken. Ik had het geluk dat ik al jong kon lezen en ik deed het graag. Elke woensdagmiddag liep ik naar de plaatselijke bibliotheek, een stapeltje boeken onder mijn arm. 40 delen van Arendsoog, De Avonturen van de Kameleon, Bas Banning; ik kon uren op mijn buik op bed liggen, bladzijde na bladzijde verslindend.

Olivier B. Bommel

Op de middelbare school werd het snel minder. Leraren vertelden me wat ik wel en wat ik niet mocht lezen. De leraar Nederlands vond Olivier B. Bommel maar niets – geen literatuur – en liep weg met Hubert Lampo. Daar vond ik dan weer niets aan. Gelukkig was mijn Engelse leraar wat ruimdenkender. Hij vond het goed dat ik songteksten van Magna Carta en Fairport Convention op de poetry-lijst zette.

Muziek en de meisjes

Lezen werd meer en meer een plicht, geen liefhebberij. Andere zaken vroegen de aandacht. Muziek, de meisjes, feesten met vrienden, de ontdekking van alcohol en andere geestverruimers. Pas toen ik de 20 gepasseerd was en politicologie studeerde, kwam de liefde voor lezen weer terug. In de eerste plaats gevoed door mijn nieuwsgierigheid.

Stalinisme

Toen een stalinistische docent Darkness at Noon van Arthur Koestler opvoerde om de logica van Stalins beleid te onderstrepen, wilde ik het zelf lezen. Om vervolgens te ontdekken dat het boek een aanklacht was tegen de waanzin van het stalinisme. Toen een andere docent vertelde over vooroordelen over het Midden-Oosten, wilde ik Orientalism van Edward Said lezen.

Non-fictie

Zo is het daarna gebleven. Lezen is een middel om mijn nieuwsgierigheid te bevredigen. Ik lees dan ook vooral non-fictie. Over muziek, over psychologie, over politiek, over journalistiek. Ik lees om te weten. Af en toe glipt er nog wel eens een roman tussendoor. Vorig jaar Dit zijn de namen van Tommy Wieringa. Moest je gelezen hebben. Ik vond vooral het einde wat tegenvallen.

Kerstvakantie

Mannen die vrouwen haten van Stieg Larsson heb ik vorig jaar in de kerstvakantie in één ruk uitgelezen. Unputdownable, zoals de Engelsen zeggen. Maar deel 2 en 3 liggen al een jaar te wachten. Zoveel andere leuke dingen te doen. En minder leuke dingen die gewoon moeten gebeuren. Soms wou ik dat ik weer dat jongetje van 10-11 was, op zijn buik op bed. Niets geen verplichtingen, geen afleidingen, gewoon lekker lezen. Misschien ga ik dat toch maar doen tussen kerst en oud-en-nieuw.

Tips van de Profs

Ben jij ook van plan om in de kerstvakantie weer eens een goed boek te lezen? Dit zijn de tips van Redactieprofs:

Redactieprofs Cindy en Helene zijn beide fan van Haruki Murakami. Helene: “1q84. Nog steeds ben ik van slag van het gegeven dat er twee manen bestaan als je die wilt zien.” Cindy: “Kafka op het strand was het eerste boek dat ik van hem las en ik was meteen verslaafd.”

Cindy raadt ook Max, Micha en het Tet-offensief aan van Johan Harstad. “Na 1.229 pagina’s best kleine lettertjes nog lang niet klaar en balen dat het uit was.” En Helene heeft mooie herinneringen aan Het verdriet van België van Hugo Claus. “Dat las ik nooit uit, omdat ik het verhaal wilde laten doorlopen…”

Jeroen N: “De Mosquito Coast van Paul Theroux. Dit boek las ik voor het eerst op mijn 18e op aanraden van mijn docent Engels en om de zoveel jaar lees ik het opnieuw. Adembenemend psychologisch avontuur.”

Sasja: “De eeuwige bron van Ayn Rand vond ik onvergetelijk. Nog steeds denk ik vaak: dit is een Roark-type, of: dit is een Keating-type. En is het boek voor mij een leidraad in hoe ik zelf wil zijn: eigenzinnig of mainstream, wat in welke situatie en tegen welke kosten?”

Marleen: “Ik heb er drie. Ik kan echt niet kiezen. Al jarenlang dezelfde: Scheepsberichten van Annie Proulx, Het wonderbaarlijke voorval met de hond in de nacht van Mark Haddon en Een Afrikaan op Groenland van Tetemichel Kpomassie.”

Jos: “Awaken the Giant Within van Anthony Robbins heeft me veel steun gegeven toen ik net afgestudeerd was en het leek of de wereld niet op mij zat te wachten. En kijk nu: Redactieprof! Ik trek het nog regelmatig uit de kast als ik in een dipje zit.”

Jeroen X: “Doe mij maar Asterix en Obelix. Ik heb een hele stapel en lees ze regelmatig. Ik hou van de woordspelingen, de detaillering in elk plaatje en de creatieve namen. Ik word er vrolijk van.”

Eveline: “De hele serie van Sjöwall en Wahlöö. Misdaadverhalen die zich eind jaren 60 in Zweden afspelen. Met een flinke scheut maatschappijkritiek en een hoofdrol voor hoofdinspecteur Martin Beck. Deze boeken zijn na 50 jaar nog altijd geloofwaardig en boeiend.”

Jos Leijen
info@bureauschrijfwerk.nl
Geen reacties

Geef een reactie